Mononoke-Hime (Princess Mononoke, 1997, Hayao Miyazaki) This is not a butterflies-and-rainbows optimistic cartoon preaching us to save planet and to love animals & trees, like other animations from ordinary social campaigns. Rather, Mononoke-Hime, the masterpiece of Ghibli wizard Hayao Miyazaki, offers the balance and mature point of view on environmental conservation. Journeying to the nowhere [...]
Categories: Film
Tagged: climate change
การทำสงครามในอดีตต่างจากปัจจุบัน สงครามในอดีต ผู้ประสงค์ทำร้ายฝ่ายตรงข้าม จำเป็นต้องอยู่เบื้องหน้าผู้ที่จะถูกทำร้าย เนื่องจากยุทโธปกรณ์ในอดีตไม่มีศักยภาพโจมตีจากระยะไกลได้ การประจันหน้ากันมีนัยยะทางความหมายที่พิเศษ เพราะผู้ที่ลงมือทำร้าย ต้องกลายเป็นประจักษ์พยานในชะตากรรมของฝ่ายที่ถูกทำร้าย และเป็นประจักษ์พยานในฝีมือการใช้ความรุนแรงที่เกิดจากน้ำมือตนเอง ในทางตรงกันข้าม ยุทโธปกรณ์ในปัจจุบันได้ทำลายความเกี่ยวพันทางสถานที่ระหว่างผู้ทำร้ายและผู้ถูกทำร้ายลง ผู้ทำร้ายสามารถบินอยู่เหนือผู้ถูกทำร้าย เพื่อปล่อยระเบิดลงมา โดยไม่ต้องอยู่คอยชมการประสบเคราะห์ของผู้คนที่อยู่ข้างล่าง หรือทดลองระเบิดข้ามทวีป โดยไม่ต้องสนใจว่าใครจะโดนลูกหลง ณ โพ้นทะเล เมื่อไม่ต้องอยู่ดูฝีมือการใช้ความรุนแรงของตนเอง การใช้ความรุนแรงจึงทำได้ง่ายขึ้น ต่างจากการทำสงครามสมัยก่อน ที่การพบเห็นผลแห่งการกระทำอันโหดร้ายต่อหน้า จะหวนกลับมาเป็นอาการทางจิตและความรู้สึกผิดที่ยากจะเยียวยาในภายหลัง การพบเห็นสิ่งใดเกิดขึ้นต่อหน้าต่อหน้า มีความหมายในตัวเองว่าสิ่งนั้นย่อมเกิดขึ้นจริง แต่การปล่อยระเบิดไป ณ ที่ไกลๆ แล้วค่อยหวนกลับมาดูผลลัพธ์ของตนเองภายหลังด้วยภาพถ่าย หรือด้วยคำบอกเล่า จิตย่อมเลือกเชื่อสิ่งที่สบายใจที่สุด นั่นคือเลือกเชื่อว่าผลลัพธ์ที่เห็นภายหลังนั้น มันอาจไม่ได้มาจากการกระทำคนใดคนหนึ่งก็ได้ อาจเป็นซากปรักหักพังของตึกที่มีโครงสร้างไม่ดี พร้อมจะถล่มอยู่แล้ว อาจเป็นร่างที่ฉีกขาดของคนที่วิ่งหนีแล้วหกล้มตึกทับไปเอง ความคลุมเครือเกิดขึ้นได้เมื่อมีสถานที่และเวลามาขวางกั้นการรับรู้ เทคนิกการสงครามสมัยใหม่ ทำให้การทำร้ายคนอื่นทำได้สะดวกใจขึ้น ผู้คนสามารถทำเรื่องรุนแรงในชนิดที่หากมีผู้รับผลกระทบจริงๆ มาอยู่ต่อหน้า คนนั้นอาจต้องใช้เวลาคิดหลายนาทีก่อนลงมือ อาวุธสมัยใหม่ช่วยหลีกเลี่ยงภาระทางจิตใจ แต่ข้าพเจ้าไม่ได้ตั้งใจเขียนเรื่องสงครามอะไร ข้าพเจ้ากำลังจะพูดถึงเรื่องใกล้ตัวกว่านั้น เรื่องเกี่ยวกับวิธีการติดต่อสัมพันธ์กันของผู้คนสมัยใหม่ เวบบอร์ดที่คนใช้ปกปิดชื่อตนเองได้ บางสถานการณ์ก็กลับกลายเป็นสมรภูมิในโลกเสมือนที่ตอบโต้กันด้วยถ้อยคำที่ข้าพเจ้าเชื่อว่าไม่มีใครใช้กับคนแปลกหน้าแน่นอน แต่ที่ทำได้และที่ชอบทำกัน ก็น่าจะเพราะเขาไม่ได้อยู่สถานที่และเวลาเดียวกับผู้ถูกต่อว่า จึงค่อนข้างสะดวกใจ ไม่แน่ว่าคนที่ต่อว่าอาจจะเป็น bot คอม ลิง [...]
Categories: Facts/Ideas
อาจจะช้าไปหน่อยสำหรับการเขียนถึง “พิพิธภัณฑ์แสง” เรื่องสั้นในรูปเล่มที่บางเฉียบ โดยกิตติพล สรัคคานนท์ ข้าพเจ้าซื้อมาเมื่องานหนังสือครั้งล่าสุดที่เพิ่งผ่านไปต้นปี แต่ด้วยความละเลยและวุ่นวาย ทำให้หนังสือถูกดองทิ้งไว้อย่างน่าสงสารจนเค็มได้ที่จึงหยิบมาอ่านเสร็จไปเมื่อเดือนที่แล้ว แต่ด้วยความลุ่มลึกและอารมณ์ที่ปรากฎในเรื่องสั้นทั้ง 5 เรื่องในหนังสือเล่มนี้ ทำให้ข้าพเจ้ารู้สึก “จำเป็น” ต้องเขียนถึงนวนิยายชุดนี้ไม่ว่าทางใดก็ทางหนึ่ง ที่ว่าจำเป็นก็เพราะนอกจากรูปแบบการเขียนที่ชวนให้หลงลึกเข้าไปในมิติอันแปลกแยกและโดดเดี่ยวของโลกธรรมดาที่โอบล้อมรัดรอบตัวเรา แบบเดียวกับลีลาในหนังสือเรื่อง “ความน่าจะเป็น” ซึ่งเป็นหนังสือเล่มแรกที่ทำให้ข้าพเจ้าเริ่มสนใจอ่านหนังสือแล้ว มันยังบังเอิญซ้อนทับกับจินตภาพเกี่ยวกับชีวิตของข้าพเจ้าได้อย่างเกือบพอดิบพอดี ตัวละครทุกตัวในเรื่องสั้นล้วนไม่มีชื่อเสียงเรียงนาม “เขา”, “เธอ” นำหน้าประโยคนับพันที่ปรากฎในเรื่องสั้น ลักษณะการเขียนแบบนี้บอกสาส์น 2 ประการแก่ข้าพเจ้า: 1) ผู้อ่านจะไม่รู้สึกสึกตะขิดตะขวงใจกับการสวมตัวเองเข้าไปอยู่ในมุมมองของ เขา และ เธอ เหล่านั้น เพราะถ้าตั้งชื่อตัวละครว่า คุณมานิตย์, คุณจิตติ หรือคุณปารีณา คนที่ไม่ได้มีชื่อว่ามานิตย์ จิตติ ปารีณา ก็อาจจะไม่อยากเข้ามาร่วมสังฆกรรมกับนวนิยายเรื่องนั้นได้ 2) คำว่า “เขา” และ “เธอ” ยังบอกถึงภาวะไร้ตัวตน ไร้อัตลักษณ์ เขาและเธอเหล่านั้น อาจถูกแทนที่ด้วยคนไทยที่มีหน้าตาธรรมดาดาษดื่นทั่วไป หาเอกลักษณ์อะไรไม่ได้ แบบเดียวกับที่ทุกคนพบบนถนน ในที่ประชุมชน ความไร้ซึ่งอัตลักษณ์คือวิกฤติของการมีชีวิตในฐานะสัตว์ทางการเมืองเลยทีเดียว และนั่นก็คือตัวตนของ เขาและ [...]
Categories: Books